POZNAJ RAZEM Z NAMI FASCYNUJĄCĄ KULTURĘ INDIAN WAYUU Z KOLUMBII I WENEZUELI

Społeczność Indian Wayuu to rdzenna grupa etniczna zamieszkująca departamenty Guajira w północnej Kolumbii  i Zulia w północno-zachodniej Wenezueli na karaibskim wybrzeżu Ameryki Południowej.

To społeczność nomadów, dla których granice polityczne tych dwóch państw to kwestia umowna, linia przebiega bowiem przez sam środek ich pradawnych ziem. W chwili obecnej w związku z intensywną migracją na terenie Guajiry żyje około 270 000 Indian Wayuu, którzy przynależą do 23 klanów.

 logo luloplanet

FASCYNUJĄCA RÓŻNORODNOŚĆ

Społeczność Wayuu nie jest jednorodna – spotkamy pośród nich elitę intelektualną kraju – dumnych ze swojego pochodzenia pisarzy, malarzy, prawników i przedsiębiorców, dziennikarzy, studentów, ale także osoby, którym nie było dane zdobyć wykształcenia, żyjących w skrajnym ubóstwie pośród surowej natury.

Indianka Wayuu siedząca w hamaku chinchorro

PLANETA GUAJIRA

Oto impresje Marcina, spisane podczas naszego pobytu na Półwyspie Guajira:

„Gdyśmy około południa wjeżdżali w bezmierne przestrzenie półwyspu Guajira pomyślałem, że byłaby to jakaś wersja raju, gdyby na tych pustkowiach nie zamieszkał człowiek, biorąc na siebie to „rajskie” okrucieństwo. Dla obcego z zewnątrz, Guajira może być kalejdoskopem pejzaży, jakie potrafią wyciągnąć z duszy niejeden zachwyt. Jednak wystarczy spojrzeć na tych, którzy próbują tam przetrwać, aby odkryć, że oni w tej krainie marnieją, że to jest kraina zapomnienia.”

Więcej na ten temat przeczytasz TUTAJ 

Połączyliśmy siły z tymi pierwszymi – aby wspierać najbardziej potrzebujących, tych, którzy żyją w ekstremalnym ubóstwie cierpiąc głód i pragnienie – z powodu braku lub złej jakości wody oraz odpowiedniej infrastruktury medycznej.

Niesiemy wspólnie pomoc tym, którzy mieszkają w osadach zwanych rancherías, w oddalonych od siebie niewielkich skupiskach chat z drewna i słomy, których główne wyposażenie stanowią ręcznie tkane hamaki zwane chinchorros  oraz kuchenne utensylia. To w tychże hamakach powstają najwspanialsze wzory naszych toreb. Techniki ich tworzenia są przekazywane z pokolenia na pokolenie – z babci, na mamę, z mamy na córkę.

logo luloplanet okrągłe

KOBIECE RZĄDY, TKANIE I GAWĘDY

Indianie Wayuu to wspólnota ludzi o głęboko zakorzenionym poczuciu tożsamości, które podkreśla jeszcze odrębny język. Język Wayuu określany jako wayuunaiki należy do rodziny językowej Maipuran (Arawak) i jest w powszechnym użyciu. Chociaż doczekał się pisemnych opracowań – to właśnie ustny przekaz dotyczący zwyczajów i wierzeń Wayuu ma nieustanny wpływ na rozwój tej bogatej kultury, czego przejawem są na przykład organizowane z dużą dbałością o szczegół Festiwale Kultury Wayuu.  

Chociaż tworzenie rękodzieła -  w tym tkanie i szydełkowanie  stanowi charakterystyczny element wielu kultur, w tym polskiej  – wzory wykonywane przez Wayuu zostały uznane przez rząd kolumbijski za dziedzictwo kulturowe kraju i w związku z tym są zastrzeżone i prawnie chronione.

Szydełkowanie i tkanie toreb Wayuu w swych rozlicznych kształtach i rozmiarach, ale także tworzenie innych elementów – takich jak chusty, suknie, bieżniki, czy hamaki dla wielu Indianek stanowi podstawowe źródło utrzymania.

Indianka Wayuu siedząca w hamaku zwanym chinchorro

Geometryczne wzory na akcesoriach, które wykonują, nazywane są Kanaas. Są odzwierciedleniem obserwacji Wayuu dotyczących natury, ale i codzienności.

Każdy, klasyczny wzór ma swoją nazwę i znaczenie, choć dziś powstają także wzory daleko wykraczające poza tradycję.  Umiejętność tkania, a także posiadanie wielu zrobionych własnoręcznie na szydełku i utkanych akcesoriów symbolizuje autorytet i budzi wielki szacunek w społeczności Wayuu.

Zobacz przykłady niektórych Kanaas, ciekawe prawda? Jak myślisz, co oznaczają? Opowiemy Wam także i o tym...

 

wzory tkane na torbach Indian Wayuu nazywane Kanaas

Rękodzielniczki Wayuu, dzięki swojemu talentowi i podtrzymywaniu żywej tradycji, choć skromne i bardzo zapracowane przebojem wkroczyły do świata mody, który ceni sobie oryginalność i jakość wykonania. Najbardziej powszechne są obecnie robione na szydełku worki zwane po hiszpańsku mochilas, a przez Indian Wayuu określane jako SUSU. Czy wiecie, że każdy oryginalny worek Wayuu – w zależności od przeznaczenia i rozmiaru, ma swoją odrębną nazwę?

logotyp luloplanet okrągły

Jedno z bóstw występujących w mitologii Wayuu to Mareiwa, która jest powszechnie uważana za boginię deszczu i wody, twórczynię życia i skarbnicę mądrości. Wcale nie dziwi zatem, że rola kobiety w kulturze Wayuu ma tak istotne znaczenie, a matriarchat jest tu czymś zupełnie powszechnym.

To kobiety stanowią o sile rodziny. Rodziny skupionej wokół ręcznie utkanego przez kobietę hamaka chinchorro, w którym rodzą się nowe pokolenia, w którym się odpoczywa, kołysze dzieci do snu, gawędzi i tworzy niepowtarzalne dzieła sztuki.

Zostaw komentarz

Pamiętaj, że komentarze muszą zostać zatwierdzone przed ich opublikowaniem